RECIRKULACIJA UREJE I UČINKOVITOST DIJALIZE PRI UPORABI DVOLUMINALNIH DIJALIZNIH KATETERA RAZLIČITE LOKALIZACIJE: SMIJE LI SE VENSKI KRAK KATETERA RABITI KAO ARTERIJSKI I OBRNUTO?

Sazetak

Sažetak. Cilj: Mjerenje postotka recirkulacije ureje (PRU) tijekom hemodijalize (HD) uz uporabu centralnih venskih katetera (CVK) na različitim lokalizacijama (jugularni, supklavijski i femoralni) u uvjetima kada se venski lumen katetera rabi kao arterijski i obrnuto te utvrđivanje učinkovitost HD-a na temelju mjerenja postotka sniženja ureje (PSU). Metode: PRU mjeren je u bolesnika s akutnim (AZB) i kroničnim zatajenjem bubrega (KZB) u kojih je HD provo|en uporabom privremenog dvoluminalnog CVK na različitim lokalizacijama (jugularni n=16, supklavijski n=20 i femoralni n=20) i u uvjetima kada je arterijski dio krvne linije bio spojen s arterijskim krakom katetera, a venski dio krvne linije s venskim krakom katetera (ispravan način spajanja=R1), odnosno u uvjetima kada je arterijski dio krvne linije bio spojen s venskim krakom katetera, a venski dio krvne linije s arterijskim krakom katetera (obrnuti način spajanja=R2). Učinkovitost HD-a procijenjena je mjerenjem PSU pri obrnutom načinu spajanja krvnih linija i krakova katetera. Rezultati: Utvrđena je statistički značajna razlika između R1 i R2 za jugularne katetere (R1=2,38±1,09%; R2=7,59±1,42%; n=16; p=0), supklavijske katetere (R1=3,03±3,15%; R2=15,8±7,18%; n=20; p=0) i femoralne katetere (R1=9±6,56%; R2=29,2±11,8%; p=0). Postojala je statistički značajna razlika između R1 jugularnih i R1 supklavijskih katetera (2,38±1,09%; n=16 i 3,03±3,15%; n=20; p=0,0001), izme|u R1 jugularnih i R1 femoralnih katetera (2,38±1,09%; n=16 i 9±6,56%; n=20; p=0) te izme|u R1 supklavijskih i R1 femoralnih katetera (2,38±1,09%; n=20 i 9±6,56%; n=20; p=0,0001). Statistički značajnu razliku utvrdili smo i izme|u R2 za jugularne i supklavijske katetere (7,59±1,42%; n=16 i 15,8±7,18%; n=20; p=0,0003), za jugularne i femoralne katetere (7,59±1,42%; n=16 i 29,2±11,8%; n=20, p=0,0007) te za supklavijske i femoralne katetere (15,8±7,18%; n=20 i 29,2±11,8%; n=20; p=0,0029). Mjerenjem PSU na pojedinim kateterima uz uvjete R2 utvrđena je statistički značajna razlika između femoralnih i supklavijskih katetera (51,45±5,62%; n=20 i 63,75± 7,61%; n=20; p=0) te između femoralnih i jugularnih katetera (51,45±5,62%; n=20 i 64,3±5,23%; n=16; p=0). Nije utvrđena statistički značajna razlika u PSU između jugularnih i supklavijskih katetera (64,3±5,23; n=16 i 63,75±7,61%; n=20; p=0,8). Zaključak: Provođenjem HD-a uz pravilno spajanje krvnih linija i krakova dijaliznog katetera PRU manji je od 5% kod jugularnih i supklavijskih katetera, a iznosi 5–10% kod femoralnih katetera. Uz uporabu venskoga kraka katetera kao arterijskoga i obrnuto, PSU je bio jedino kod jugularnih katetera ispod 10%, dok je kod femoralnih bio veći od 20%. Unatoč relativno visokom PRU pri ovakvu načinu uporabe katetera, PSU je nakon HD-a tijekom kojih su kao krvo`ilni pristup rabljeni jugularni i supklavijski kateteri, bio veći od 60%. Kada su za HD rabljeni obrnuto spojeni arterijski i venski krakovi femoralnih katetera, PSU je bio značajno niži te stoga treba izbjegavati ovaj način njihove uporabe.